Diabetes type 1

Jonge vrouw controleert haar bloedglucosewaarden thuis
Wat is diabetes type 1?

Diabetes type 1 is een auto-immuunziekte. Een verkeerde afweerreactie zorgt ervoor dat het lichaam de eigen insuline producerende cellen kapot maakt. Het afweersysteem bestrijdt de infecties, maar ook de insuline producerende cellen in het lichaam. Bij diabetes type 1 worden de bètacellen in de alvleesklier die de insuline maken vernietigd. Hierdoor zijn mensen met diabetes type 1 afhankelijk van toegediende insuline. Hoe deze ‘fout’ in het afweersysteem ontstaat in nog niet precies duidelijk. Erfelijkheid speelt zeker een rol, maar is zeker niet de enige factor.

Wat is de oorzaak van diabetes type 1

Het lichaam heeft suikers (glucose) nodig als brandstof. Deze suikers worden in de cellen van het lichaam opgenomen met behulp van de insuline die in de alvleesklier wordt aangemaakt. Insuline is een noodzakelijk hormoon dat ervoor zorgt dat de glucose uit de voeding via het bloed in de cellen terechtkomt. Wanneer je zelf geen insuline aanmaakt hebben de lichaamscellen geen brandstof en kan je lichaam niet meer functioneren. Dat is het geval bij mensen met diabetes type 1.

Welke factoren precies een rol spelen, is niet duidelijk. Wel is bekend dat we in China en Japan de minste patiënten met diabetes type 1 vinden. Daarnaast kunnen virussen een rol spelen bij de verstoring van het afweersysteem. Helaas kan er geen eenduidig antwoord worden geven op wat nu de oorzaak is van diabetes. Organisaties als het JDRF ondersteunen nog volop onderzoek dat wordt gedaan om de oorzaken te doorgronden.

Riet heeft haar diabetes net goed op de rails, maar nu blijkt naast hun oudste dochter ook hun jongste dochter diabetes te hebben. ”Mijn man en ik gingen door de grond.” Met drie vrouwen in een gezin met diabetes type 1 rijst de vraag of erfelijkheid een rol speelt. “Toen ik zelf diabetes kreeg heb ik mijn hele familie uitgeplozen, niemand was bekend met diabetes.”

Hoe kan ik de klachten van diabetes type 1 verklaren?

Bij diabetes type 1 is er sprake van een gevaarlijk tekort aan insuline. De bloedglucose kan hierdoor heel hoog oplopen. Het lichaam probeert dit tegen te gaan door glucose via de nieren kwijt te raken. Hiermee gaat veel vocht verloren en moet je veel plassen. Om het vocht aan te vullen gaat men vervolgens heel veel drinken. Het lichaam heeft te weinig energie in de lichaamscellen, dit geeft sterke vermoeidheid. Om toch de noodzakelijke brandstof te verkrijgen worden lichaamsvetten als ‘nood’ brandstof gebruikt. De vetten worden snel verbrand, waardoor men in een hele korte tijd veel afvalt. Vaak zijn mensen dan onterecht bang dat er sprake is van kanker. De vetverbranding geeft een ophoping van afvalstoffen, waardoor het lichaam gaat verzuren. Dit heet een diabetische keto-acidose; een ernstige ontregeling van de bloedglucosespiegel. Hierbij is men misselijk, moet overgeven en voelt zich uitgeput en echt ziek. De symptomen van diabetes type 1 zijn voor kinderen en volwassenen hetzelfde.  Alarmerende diabetes symptomen zijn:
  • Vaak en veel moeten plassen.
  • Erge dorst, ook ’s nachts en dus ook veel drinken.
  • Vermageren zonder dat daarvoor een reden bestaat.
  • Onverklaarbare vermoeidheid.
"Ik was altijd moe. Ik sprak weinig af met vriendinnetjes, omdat ik na school wilde slapen en 's middags op school moest ik ook echt mijn best doen om wakker te blijven. Ook had ik constant dorst en viel ik in korte tijd veel af. Bovendien kon ik opeens het bord niet meer lezen. Voor mijn moeder genoeg redenen om naar de dokter te gaan. Bloed geprikt en jawel hoor, een veel te hoge bloedsuikerspiegel." - Meta, 17 jaar DM1.

 

LADA diabetes

Diabetes type 1 openbaart zich meestal op jongere leeftijd, maar kan zich ook op latere leeftijd manifesteren. Vaak is het dan minder heftig en is het tijdsbeloop van klachten tot diagnose veel langer. Dit noemen we LADA diabetes. LADA staat voor Latent Autoimmune Diabetes of the Adult. LADA lijkt op diabetes type 1, het heeft dezelfde kenmerken alleen beginnen ze bij LADA pas op latere leeftijd. De klachten lijken meer op diabetes type 2: moeheid en veel plassen. Anders dan bij diabetes type 2 is het echter wel duidelijk dat het afweersysteem zich tegen de eigen alvleesklier richt. Er zijn ook antistoffen tegen de insuline producerende cellen aantoonbaar. Het is dus een eigenlijk een ‘langzame’ diabetes type 1.

“Vanaf het begin was er twijfel over welk type diabetes ik had. Ik ben 1.89 meter en weeg 77 kilo. Diabetes kreeg ik pats boem, van de ene dag op de andere. Ik reageerde wisselend op de medicijnen, ik heb anderhalf jaar op en neer bewogen tussen de 2 en de 30, afschuwelijk was het. De huisarts zei: iedereen reageert anders, je hebt echt type 2. We moeten uitproberen welke medicijnen bij jou passen. Ruim anderhalf jaar zat ik in de lappenmand, toen wilde ik naar een internist. Binnen drie weken wist ik dat ik LADA had.”- Fia 47 jaar LADA DM.